A Touch of Bible

29 november 2011

In de na-bijbelse joodse traditie is een vertelling overgeleverd waarin Mozes in een visioen een kijkje kan nemen in het leerhuis van Rabbi Akiva duizend jaar later. Gezeten op de achterste bank van het leerhuis is Mozes getuige ervan hoe Rabbi Akiva de ene uitleg aan de andere vlecht naar aanleiding van de kroontjes die op bepaalde letters in de Hebreeuwse Bijbel te vinden zijn. Mozes begrijpt geen snars van de lessen die Rabbi Akiva ten beste geeft. Hij is gerustgesteld als hij verneemt dat het onderricht van Rabbi Akiva ontleend is aan de leer die God op Sinaï aan Mozes heeft gegeven. 

De vertelling illustreert onder andere de opvatting dat het ene Woord zich niet laat uitputten door de vele verklaringen en vertalingen die daarvan mogelijk zijn en waarvan ook Mozes geen vermoeden had. Niet toevallig keert dit gegeven terug in het logo van de internationale bijbelapplicatie Pomegranate die Jongbloed in samenwerking met het Deense grafisch ontwerpbureau 2Krogh dit najaar heeft gelanceerd. Daarop zijn inmiddels zeven Nederlandse vertalingen als app beschikbaar voor iPad en iPhone. De pomegranate of granaatappel is een bijbelse vrucht die uit verschillende delen bestaat, maar samen één geheel vormt. Daarmee staat de vrucht symbool voor zowel de verscheidenheid aan vertalingen en verklaringen als de eenheid tussen christenen. 

De bijbelapplicatie Pomegranate is een onderdeel van de algehele digitale revolutie die gaande is en waarvan we nog maar aan het begin staan. En net zoals Mozes op de Sinaï geen vermoeden had wat hij ontketende met tien aanwijzingen op twee stenen tafelen, kunnen we ons nog geen voorstelling maken van wat de 'tablet' of kunststof tafel ons allemaal brengen zal. Maar ongetwijfeld gaan de lichte aanrakingen op het 'touch screen' onze lezing en studie van de Bijbel – al dan niet per ongeluk – langs onverwachte paden leiden. Ze zullen ons associatief als detective Frost tot nog nimmer gedachte inzichten brengen.  

Toch moeten we dat ook niet overdrijven. De tien geboden zijn destijds gegrift op twee stenen tafelen. Volgens een oude joodse uitleg moet je niet lezen 'charoet' (= 'gegrift') maar 'cheroet' (= vrijheid). De tien geboden zijn gegeven ter bevrijding: wees niet de slaaf van je afgoden, je werk, je lust, je hebzucht en je afgunst! Gegrift of gedigitaliseerd, fysiek of virtueel, op een stenen tafel of een 'tablet', die (goede) boodschap blijft onveranderd dezelfde en oneindig actueel, ook in een gedigitaliseerde wereld! 

Philippe van Heusden
Bijbeluitgever